Sunday, December 25, 2016

"Είδος μεικτόν, αλλά νόμιμον"*




Του Ευάγγελου Βενιζέλου


Θα ξεκινήσω με τον δράστη του βιβλίου. Ο Θανάσης Νιάρχος είναι ένας αεικίνητος και ακαταπόνητος άνθρωπος των γραμμάτων. Η έννοια του ανθρώπου των γραμμάτων είναι πολύ πιο σύνθετη και πολύ πιο βαθιά από την έννοια του συγγραφέα ή από την έννοια του επιμελητή εκδόσεων ή από την έννοια του διανοούμενου δημοσιογράφου που είναι γεμάτος ιδέες και για τα έντυπα στα οποία εργάζεται και για τους εκδοτικούς οίκους με τους οποίους συνεργάζεται γιατί αυτή είναι η φυσική του ροπή. Ο Θανάσης Νιάρχος είναι ένας πραγματικός εμψυχωτής των γραμμάτων. Είναι ένας ρέκτης. Και αυτό το αποδεικνύει και με την έκδοση αυτή στον εκδοτικό οίκο Ιωλκός που νομίζω ότι παραπέμπει στον γενέθλιο τόπο του.

Τα εξαίρετα εισαγωγικά κείμενα του Κώστα Γεωργουσόπουλου και του Νίκου Δήμου και ο επίλογος του επιμελητή εξηγούν πλήρως τη λογική που διέπει τη συγκρότηση του τόμου.

Όταν ο Θ. Νιάρχος ήρθε να με προϊδεάσει για την εκδοτική του ιδέα, τον ρώτησα: «και ο Παπαδιαμάντης;». Μου απάντησε ότι ο Παπαδιαμάντης έχει γράψει χριστουγεννιάτικα διηγήματα πολύ σημαντικά, αλλά όχι χρονογραφήματα. Άρα έθεσε επί τάπητος τη διάκριση μεταξύ διηγήματος και χρονογραφήματος. Η αλήθεια είναι ότι ο Παπαδιαμάντης, παρότι δεν ανθολογείται, εν τούτοις παρίσταται στο βιβλίο. Είναι αντικείμενο κάποιων από τα πιο σημαντικά αυτά χρονογραφήματα. Είναι ο μεγάλος απών, αλλά και ο μεγάλος παρών του βιβλίου αυτού.

Η δεύτερη μεγάλη μου έκπληξη, όχι ένσταση, ήταν το γεγονός ότι κυκλοφορεί μια ανθολογία με χρονογραφήματα χριστουγεννιάτικα σε μια χώρα, όπως είναι η Ελλάδα, που είναι χώρα πασχαλιάτικη. Γιατί είναι χώρα καλοκαιρινή. Θερινή, για να γίνω ίσως πιο αντιληπτός πολιτικά. Ή έστω ανοιξιάτικη, που είναι ένα βήμα πριν από τη θερινή κατάσταση των πραγμάτων. Και επίσης είναι μια χώρα νησιωτική. Θαλασσινή. Πρωτίστως όμως είναι μια χώρα ορθόδοξη. Έχουμε μάλιστα την ιδιορρυθμία, θα έλεγα την πολυτέλεια, να γιορτάζουμε το Πάσχα με το παλαιό ημερολόγιο και να γιορτάζουμε τα Χριστούγεννα με το νέο ημερολόγιο. Αυτό δεν είναι αυτονόητο για όλες τις ορθόδοξες χώρες.

Έχει επίσης σημασία το γεγονός ότι τα Χριστούγεννα είναι εκτεθειμένα σε αυτό τον κίνδυνο παραβίασης της πολιτικής ορθότητας, υπό τη Δαμόκλειο σπάθη της οποίας ζούμε. Αν η έκδοση αυτή γινόταν, για παράδειγμα, στις ΗΠΑ, θα είχαμε πολύ μεγάλο πρόβλημα να εξηγήσουμε γιατί μιλάμε για Χριστούγεννα, γιατί γιορτάζουμε τα Χριστούγεννα, καθώς το πολιτικά ορθό είναι να λέμε ότι γιορτάζουμε τις διακοπές ή ταυτολογικά τις γιορτές και άρα θα έπρεπε να μιλήσουμε για χρονογραφήματα σε σχέση με τις γιορτές και μετά να διευκρινίσουμε ότι μιλάμε για τις χειμωνιάτικες διακοπές, για τις γιορτές στις οποίες στολίζουν τις πόλεις με γιρλάντες, κ.ά. Πάντως θα έπρεπε με υπεκφυγές, συνεκδοχικά να ορίσουμε τι είναι τα Χριστούγεννα. Τα οποία επιπλέον είναι το προοίμιο για μια πολιτική γιορτή, πέρα από τη γιορτή του Μεγάλου Βασιλείου, που είναι η Πρωτοχρονιά, γιατί είναι η αλλαγή του πολιτικού έτους, δεν είναι η αλλαγή του θρησκευτικού έτους, που είναι η Ίνδικτος, η 1η Σεπτεμβρίου. Και ακολουθούν τα Θεοφάνια, παλαιά Χριστούγεννα. Ανοίγουν τη μεγάλη θεολογική ιστορία της σχέσης του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου με τον Ιησού.
Ο Παύλος Νιρβάνας, που περιλαμβάνεται στους ανθολογούμενους, διατύπωσε τον ορισμό του χρονογραφήματος με έναν τρόπο ο οποίος είναι λειτουργικός ακόμη και στις μέρες μας.

Το χρονογράφημα είναι ένα επίκαιρο σχόλιο, το οποίο είναι κατά βάση κοινωνικό, δεν είναι ευθέως πολιτικό. Σε αυτό το continuum τι είναι οικονομικό, τι είναι κοινωνικό, τι είναι πολιτικό, τι είναι εθνικό, ας πούμε ότι το χρονογράφημα τοποθετείται σε σχέση με αυτά που ορίζουμε prima vista ως κοινωνικά ζητήματα. Αλλά όταν προσπαθήσει να δει κανείς λίγο βαθύτερα τη θεματολογία, αντιλαμβάνεται ότι αυτά είναι κατεξοχήν πολιτικά ζητήματα, ζητήματα που αφορούν κρίσιμες ανθρώπινες συμπεριφορές.

Αν δει κανείς την τυπολογία των χρονογραφημάτων, θα διαπιστώσει ότι αυτή είναι επικίνδυνα τεράστια. Ακόμη και αν θέλει να περιοριστεί στη θεματολογία και στην τυπολογία του χριστουγεννιάτικου χρονογραφήματος, είτε του παλαιότερου είτε και του νεότερου, του τρέχοντος, θα δει ότι και αυτή είναι εντυπωσιακά μεγάλη. Ας καταγράψουμε τύπους χριστουγεννιάτικων χρονογραφημάτων που εν μέρει ανθολογούνται και εν πολλοίς γράφονται ακόμη.

Έχουμε θεολογικό χρονογράφημα, το οποίο μπορεί να είναι είτε ορθόδοξο είτε θρησκειολογικό. Ο Βασίλης Βασιλικός έχει γράψει ένα τέτοιο πολύ σημαντικό κείμενο που ανθολογείται και έχει τα χαρακτηριστικά της παιγνιώδους θρησκειολογίας σε σχέση με τα Χριστούγεννα.

Λαογραφικό χρονογράφημα που δεν είναι απλά και μόνο τα έθιμα, τα δώρα, τα γλυκά, τα κάλαντα, το δέντρο, το καραβάκι – άλλη ιδεολογική σύγκρουση πολύ σημαντική – , τα γεύματα, τα δείπνα, οι οικογενειακές συγκεντρώσεις, η αλληλεγγύη των γενεών, αλλά και ζητήματα πολύ βαθύτερα τα οποία θυμίζουν αυτό που ανοίγεται ως ψυχαναλυτικό πεδίο σε κάθε οικογενειακή συγκέντρωση. Ας θυμηθούμε πόσα λαμπρά έργα, θεατρικά και κινηματογραφικά, έχουν υπάρξει γύρω από ένα χριστουγεννιάτικο τραπέζι που ενώνει τα μέλη μιας οικογένειας. Τι δράματα ανοίγονται εκ του λόγου αυτού και μόνο.

Επίσης είναι πολύ συχνά ανθρωπολογικό το χριστουγεννιάτικο χρονογράφημα, καθώς στις γιορτές τίθενται συχνά αρχαϊκά ζητήματα, αναμετριόμαστε με έννοιες όπως ο χρόνος, η ύπαρξη, το πού πάμε.

Τώρα το λέμε εθελοντισμό και κοινωνικό ακτιβισμό, και αυτό είναι αντικείμενο του χριστουγεννιάτικου χρονογραφήματος. Παλιά ήταν απλώς η φιλανθρωπία των Χριστουγέννων.

Ταξιδιωτικό χρονογράφημα. Τα χριστουγεννιάτικα ταξίδια είναι πάντα ένα πολύ σημαντικό αντικείμενο χρονογραφήματος.

Χρονογραφήματα προσωπικών αναμνήσεων και εξομολογήσεων. Η μοναξιά και η μελαγχολία μέσα στη χαρά των άλλων λόγω γιορτών ενέπνευσε χρονογραφήματα, αλλά και μυθιστορήματα, και διηγήματα, και ποιήματα, και έργα του αναπαραστατικού λόγου.

Επειδή δεν μπορούμε να ξεφύγουμε από την απειλή της πολιτικοποίησης, είναι πολύ συχνά ειρηνιστικό το χριστουγεννιάτικο χρονογράφημα, ίσως λίγο παιδικά ειρηνιστικό τις περισσότερες φορές.
Προγραμματικό, καθώς γίνονται αναδρομές, προγραμματισμοί και απολογισμοί.Αστικό. Που κάποιοι θα το γράφανε και με ύψιλον, γιατί είναι το χρονογράφημα της πόλης. Ο διάκοσμος, οι δραστηριότητες των κατοίκων, οι επιλογές της δημοτικής αρχής.

Το γαστρονομικό χρονογράφημα το χριστουγεννιάτικο είναι ένα ανερχόμενο είδος.

Το βιβλιολογικό χρονογράφημα, καλή ώρα. Το φωτογραφικό. Και το απλώς ατμοσφαιρικό.
Πίσω από όλα αυτά που φαίνονται πολλά, καραδοκεί ένας ενιαίος κίνδυνος που είναι ο κοινός παρανομαστής. Ο κίνδυνος της κοινοτοπίας. Διότι αυτό από το οποίο κινδυνεύει το χρονογράφημα εκ γενετής είναι να είναι κοινότοπο. Να είναι ένα σχόλιο περί του τίποτα. Απορία ψάλτου βήξ.

Οπότε, φαντάζομαι τον κόπο που έκανε ο Θανάσης Νιάρχοςπροκειμένου να βρει κείμενα που μπορούν να αναμετρηθούν με τον χρόνο. Κείμενα που συνιστούν «εφήμερο σπέρμα», όπως τιτλοφόρησε κάποτε μια συλλογή του ο Γ. Π. Σαββίδης. Και το εφήμερο σπέρμα πρέπει, όταν το ανασύρεις, να αποδείξει ότι αντέχει στον χρόνο. Και καλά πριν από δέκα χρόνια. Πριν από εκατό χρόνια; Πώς να αντέξει στον χρόνο. Ενώ η ανθολόγηση φαίνεται ως ένα ωραίο λογοτεχνικό μνημόσυνο, παλαιότερων συγγραφέων και χρονογράφων, συνιστά και μια απειλή γιατί μπορεί να δούμε το έργο τους να εξαφανίζεται.

Η πρόχειρη αυτή τυπολογία ήταν ίσως χρήσιμη προκειμένου να απαντήσουμε στο ερώτημα: το χρονογράφημα τι είναι; Είδος λογοτεχνικό ή είδος δημοσιογραφικό;

Όπως θα έλεγε ο εθνικός μας ποιητής, ο ποιητής της μνήμης, για να αναφερθώ σε ένα πρόσφατο κείμενο του Κώστα Γεωργουσόπουλου στα «Νέα», είναι «in modo misto genuino» («είδος μεικτόν, αλλά νόμιμον»).Είναι ένα είδος στο οποίο συνυπάρχουν αφενός μεν δημοσιογραφούντες λογοτέχνες, αφετέρου δε λογοτεχνίζοντες δημοσιογράφοι. Είδος συνεπώς και λογοτεχνικού και δημοσιογραφικού λόγου.

Επειδή παρουσιάζουμε ένα βιβλίο στις μέρες του Διαδικτύου, αυτό το οποίο πρέπει τώρα να περιμένουμε είναι το τι χρονογραφήματα θα γράφουν οι περσόνες του Διαδικτύου στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Θα είναι ίσως τα χρονογραφήματα της post-truth. Τα χρονογραφήματα της μετα-αλήθειας. Η οποία δεν είναι ψέμα. Είναι πρόσληψη, είναι η δική μου αλήθεια. Μπορεί να διαδίδω fake news και να ισχυρίζομαι ότι αυτή είναι η δική μου αίσθηση των πραγμάτων και έτσι μπορεί να λαμβάνονται πολύ σημαντικές αποφάσεις. Από την εκλογή του προέδρου των ΗΠΑ μέχρι τη διαμόρφωση μιας ολόκληρης εθνικής στρατηγικής η οποία ψηφίζεται και ξαναψηφίζεται από ένα εκλογικό σώμα.

Αυτά όλα θα αποτελέσουν πολύ σύντομα, είμαι βέβαιος – γιατί δεν τον προλαβαίνεις τον Θανάση Νιάρχο –, το αντικείμενο μιας νέας ανθολογίας. Ίσως του δίνω μια ιδέα. Άλλωστε, στην πραγματικότητα, εκδοτικές πρωτοβουλίες όπως αυτή του Θανάση Νιάρχου είναι στιγμές στη μάχη κατά της κοινοτοπίας του κακού που φοβούμαι ότι θα εντείνεται ως απειλή.

Καλά Χριστούγεννα και καλή Πρωτοχρονιά.


* Το κείμενο αποδίδει τον κορμό της ομιλίας του Ευ. Βενιζέλου στην παρουσίαση του βιβλίου του Θ. Νιάρχου «Καλήν εσπέραν, άρχοντες» (εκδόσεις Ιωλκός) στο Ίδρυμα Θεοχαράκη, μαζί με τους Βασίλη Βασιλικό, Ντόρα Μπακογιάννη, Δημήτρη Νανόπουλο, Βαγγέλη Χρόνη στις 10.12.2016. Αναδημοσιεύεται στο «Βήμα της Κυριακής», 25.12.2016


Thursday, December 15, 2016

ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ: Το αεροβόλο


Πλησίαζαν τα Χριστούγεννα. Όλος ο Δεκέμβρης καλοκαιρινός στη Ροδεσία. Τα σχολεία είχαν διακοπές. Ο Λευτέρης ήταν-δεν-ήταν δέκα ετών. Στο σπίτι ήταν μόνος. Ο μπαμπάς στη δουλειά, η μαμά στο σπίτι της αγγλίδας γειτόνισσας Υβόν και προετοίμαζαν το Christmas Cake, τα αδέρφια του σε πάρτι γενεθλίων. Στην αυλή, κάτω από την μουριά, είχαν μαζευτεί κάτι μαυροπούλια που τον φόβιζαν και τα μισούσε. Νάχα το αεροβόλο τώρα, σκέφτηκε. Και μεμιάς κινήθηκε προς τα μέσα, στο δωμάτιο των γονιών του, όπου ο μπαμπάς είχε την οπλοθήκη του. Απαγορευμένη περιοχή. Κι ότι βρήκε ανοικτή η στενόμακρη σιδερένια πόρτα, ήξερε πως ήταν δόλωμα δοκιμασίας της πειθαρχίας του. Κι όμως, ενέδωσε. Ο πειρασμός να ξεκάνει τα απαίσια μαυροπούλια ήταν μεγάλος. Τράβηξε το αεροβόλο, άρπαξε και μια χούφτα σκάγια και βγήκε έξω. Ήξερε να το χειρίζεται, και ήταν καλός σκοπευτής. Ο μπαμπάς του, που μόνο όταν ήταν μαζί τον άφηνε να το χρησιμοποιήσει, του’ λεγε καμαρώνοντας «θα γίνεις καλός κυνηγός γιε μου, αλλά ώσπου να το επιτρέψω εγώ, μόνος το όπλο δεν θα το αγγίξεις». Το ζύγισε καλά στον δεξί ώμο, και η κάννη αναπαύτηκε σταθερά στην αριστερή του παλάμη. Σημάδεψε το πιο κοντινό μαύρο πουλί και πυροβόλησε. Σηκώθηκε κοκκινόχωμα της αυλής, σηκώθηκαν και όλα τα μαυροπούλια μ’ ένα φτερούγισμα τρομακτικό στην ακοή του. Σαν ν’ ανακατευόταν το σύμπαν. Αστόχησε. Shit. Γύρισε να επιστρέψει το όπλο στη θήκη του. Γύρισε, όμως, εκτάκτως κι ο μπαμπάς για ν’ αλλάξει ρούχα και να πάει σε σοβαρό ραντεβού. Τον πήρε από το αυτί και τον τράβηξε μέσα, χωρίς να πει λέξη. Το βράδυ στο τραπέζι, δεν υπήρχε πιάτο στη δική του θέση. Κατάλαβε γιατί, δεν χρειαζόταν ν’ αναζητήσει  εξηγήσεις. «Όταν γίνεις 15», του’χε πει ο μπαμπάς, όταν του απαγόρευε να βάλει χέρι στα όπλα. Την επόμενη μέρα, Σάββατο, είχε αποκλειστεί και από την εκδρομή για ψάρεμα. Έμεινε σπίτι, μουτρωμένος. Όπως όλα τα παιδιά όμως, πολύ γρήγορα επανέκτησε το χαμόγελό του. Κι όταν ήρθαν τα Χριστούγεννα, ακτινοβολούσε από χαρά. Κοιμήθηκε νωρίς την Παραμονή, σκεφτόμενος τα πιθανά δώρα που θα έβρισκε το πρωί κάτω από το δέντρο. Δεν φανταζόταν ποτέ ότι μόλις ξετύλιγε το χριστουγεννιάτικο χαρτί και άνοιγε το μακρόστενο, χαρτονένιο κουτί, θα έβλεπε μέσα ένα ολοκαίνουριο αεροβόλο. «Δικό μου;», ψέλλισε. «Δικό σου», απάντησε χαμογελώντας ο μπαμπάς. Και δεν χρειάστηκε να πει τιποτ’ άλλο. Έτσι έμαθε ο Λευτέρης τι θα πει πειθαρχία.


Thursday, November 3, 2016

Καλημέρα, από μια χώρα κολλημένη!...

Διαβάζοντας καμιά φορά τα σχόλια στο facebook, πάλι στην ίδια διαπίστωση καταλήγω. Από τη μία όσοι στιγματίζουν κάτι που συμβαίνει τώρα. Από την άλλη, όσοι αντιλέγουν "ναι αλλά ΝΔ και ΠΑΣΟΚ είναι αμέτοχοι;" - όπως γράφει εδώ ο πρώτος κύριος. Συμπέρασμα: Μια χώρα που οι πολίτες της δεν μπορούν να συνεννοηθούν. Μιλούν μια γλώσσα ποδοσφαιρική. "Ο διαιτητής μας έσφαξε". "Ναi, αλλά πέρυσι πήρατε πρωτάθλημα με πέτσινα πέναλτι". Κι αρχίζουν μετά να βρίζονται. Δεν μπορεί να προχωρήσει έτσι η χώρα. Ξεκολλήστε!
Αυτό γράφτηκε με αφορμή την ανάρτηση του Γιάννη Λοβέρδου για ουρές που σχηματίζουν Έλληνες και ξένοι πολίτες στο κέντρο της Αθήνας για να λάβουν βοήθημα, δηλαδή τροφή, από το πρόγραμμα «Φαγητό και Καρδιά» του Ιδρύματος Στέλιου Χατζηιωάννου.
Η εφημερίδα που δημοσίευσε την είδηση, το Πρώτο Θέμα, βγήκε με τον δραματοποιημένο τίτλο «Απίστευτες Εικόνες για μια γκοφρέτα στο κέντρο της Αθήνας». Πιθανώς να υπήρχαν και γκοφρέτες στο πακέτο με τα τρόφιμα που διατίθεται στους ανθρώπους, αλλά είναι γνωστή και η δική μας δημοσιογραφική απληστία, να θεωρούμε ότι η απλή παράθεση μιας είδησης δεν αρκεί, και χρειάζεται να την γαρνίρουμε με διάφορα μπαχάρια.
Ο Γιάννης σχολίασε «Να που καταντήσαμε. Να στέκονται στην ουρά, όχι μόνο μετανάστες, αλλά και (μέχρι πρότινος) νοικοκυραίοι για 4 γκοφρέτες. Είναι αδιανόητο. Ντροπή. Θλίψη»,
Και ακολούθησαν τα comments που με έκαναν να γράψω το πιο πάνω σημείωμα. Στα οποία δεν θα δώσω συνέχεια, διότι θα ήταν ακριβώς σαν να διέψευδα τον εαυτό μου. Δηλαδή, να κολλούσα και εγώ στον καυγά της κερκίδας!

Saturday, October 15, 2016

Επιβήτορες...

Αυτό το μόνιμο, πλάγιο γελάκι του Παππά, προδίδει τα λόγια που θέλει αλλά δεν μπορεί να πεί ανοικτά, και που είναι "εγώ, θα σας γ.... όλους"! Τι πράγμα είναι τούτο Χριστέ μου σ' αυτόν τον τόπο με τον πλεονασμό επιβητόρων που μπλέξαμε, οι πλείστοι εκ των οποίων μάλιστα μας κυβερνούν τώρα; Ιδού μερικά χαρακτηριστικά case studies: Τσίπρας, Καμμένος, Πολάκης, Φίλης, Κατρούγκαλος, Πάντζας, αλλά και θηλυκού γένους ... επιβήτορες, όπως Αυλωνίτου, Βαγενά, Καφαντάρη, Γεροβασίλη, Καββαδία, και last but not least η Σία. Αυτό το είδος, το τίγκα στην τεστοστερόνη, μου θυμίζει έντονα τους Έλληνες χούλιγκαν των γηπέδων, που όταν παίζει η ομάδα τους καλά, βάζει γκόλ και κερδίζει, αντί να το χαρούν και να το πανηγυρίσουν μεταξύ τους, στρεφονται προς τους αντιπάλους, τους κάνουν έεεε-ώωωπ τη γνωστή επιβητορική χειρονομία, και βρίζουν εν χορώ τη μάνα τους και τον τόπο καταγωγή τους. Τον Πειραιά, τη Λεωφόρο, την Τουρκία, την Θεσσαλονίκη, κλπ. Τόχω δει πολλές φορές αυτό το έργο με το αγαπημένο μου ΑΕΚάκι. Βάζουμε ένα γκόλ στον Πλατανιά ή την Καλλονή ας πούμε, και η εξέδρα των σκληροπυρηνικών φωνάζει "γ... ο Θρύλος κι ο Πειραιάς". Ε, το ίδιο κάνουν στη Βουλή ο Τσίπρας, ο Παππάς και οι λοιποί πολιτικοί χουλιγκάνοι.
ΥΓ. Και οι άλλοι, μη νομίζεται. Αντί να σιωπούν και να ασχοληθούν με το παιχνίδι, αρχίζουν και αυτοί να ανταποδίδουν. Θεωρώντας πως μόνο έτσι παίζεται το παιχνίδι και καταξιώνεσαι στην Ελλάδα.

Friday, October 7, 2016

Το βήμα των αχρήστων

Όταν βλέπω δημοσιογράφους που είναι ή θεωρούνται ικανοί, να καλούν σε τηλεοπτικές ή ραδιοφωνικές τους εκπομπές πολιτικούς ακατάλληλους, με μόνο γνώμονα ότι είναι προκλητικοί στον λόγο τους, άρα θα αποφέρουν τηλεθέαση/ακροαμαγικότητα, θυμώνω και χάνω όποια εκτίμηση μπορεί ή δεν μπορεί να τους εχω. Πριν λίγο στο ραδιόφωνο του Σκάι, άκουσα τον Τάκη Χατζή να προαναγγέλλει ότι στην κυριακάτική του εκπομπή θα έχει καλεσμένους τον Πρόεδρο της Ενωσης Κεντρώων Βασίλη Λεβέντη και τον υφυπουργό Επικρατείας Τέρενς Κουίκ. Γιατί; Τι μπορούν να πουν οι συγκεκριμένοι κύριοι, που να ενδιαφέρει τους πολίτες, να τους πληροφορήσει για κάτι που ήδη γνωρίζουν, ή που να συνεισφέρει έστω κατ' ελάχιστον στην βελτίωση της πολιτικής κατάστασης της χώρας; Απολύτως τίποτα. Προσκαλούνται μόνο για να γίνει σαματάς, και να φανεί ο δημοσιογράφος ότι τους "μπαίνει". Το ίδιο έκαναν σχεδόν όλοι στην τηλεόραση. Ο Χατζηνικολάου. Ο Πρετεντέρης. Οι της πρωινής και μεσημβρινής "ενημέρωσης" επίσης. Ελάχιστες είναι οι εξαιρέσεις. Ο Παπαχελάς, ο Τσίμας, και ίσως κάποιοι άλλοι που μου διαφέυγουν τώρα και τους ζητώ συγνώμη. Όπως και νάχει η πάγια δημοσιογραφική υπεκφυγή, ότι "πρέπει να ακούγονται όλες οι απόψεις", δεν με βρίσκει σύμφωνο και δεν την αγοράζω!

Monday, October 3, 2016

Liquid Acrobat As Regards The Air

Κάθομαι, που λέτε, στην άκρη του νέφους, και παρακολουθώ ένα-ένα τα κάποτε μεγάλα και συγκλονιστικά θέματα της επικαιρότητας να σβήνουν από προσώπου πατρίδος. Ίσως νάναι και σωτήριο τελικά αυτό το εφήμερο των ασήμαντων ειδήσεων για όσους επιλέγουν να τις παρακολουθούν. Διαφορετικά, τα φαινόμενα ψυχικής διαταραχής φοβούμαι πως θα ήταν πολλαπλάσια. Σιγά-σιγά δε, βλέπω να γίνεται κι ένας ωραιότατος διαχωρισμός: Κάποιοι μένουν εκεί, κολλημένοι στην οθόνη των ευτελών πραγμάτων. Κάποιοι, υγιώς, έχουν αποστασιοποιηθεί. Κι εγώ, που δεν πίστεψα ποτέ μου στις αγέλες, από το νέφος μου το βαρύ, αναπαυτικά καθήμενος, ένθερμα χειροκροτώ αυτήν την διάσπαση των ατόμων.
Και να τώρα, for the few that are here around, ένα διαμαντάκι παλιό, από το The Incredible String Band στο Red hair. Για μία κοκκινομάλλα, λέτε; Δώστε βάση στα λόγια, και προπαντός στην ενορχήστρωση.

Γεια χαρά!

ΑΠΟΝΕΜΩ ΒΡΑΒΕΙΑ...

Μεσ’ από τον συρφετό των ημερών γυρεύω με λαχτάρα λίγα έστω πρόσωπα/απρόσωπα, ας είναι και φανταστικά δεν πειράζει, , για να απονείμω εις αυτά, για λόγους που εν πάση περιπτώσει θα επινοήσω αυθαίρετα, μια οποιαδήποτε τιμητική διάκριση.
Θυμάμαι φερ ειπείν τον τροχονόμο της Λεωφόρου Κηφισιάς στο ύψος της Αγίας Βαρβάρας που έβλεπε τα’ αυτοκίνητα να περνούν χαρίζοντάς τους χαμόγελο, με αποτέλεσμα να απορρυθμίζεται τότε ο ασυνήθιστος σε χαμόγελα οδηγός, που πατούσε εξ αυτού πιο δυνατά το γκάζι, έφευγε γρηγορότερα το αμάξι και έτσι, από αμηχανία σε χαμόγελο, ρυθμιζόταν η κίνηση. Δεν τον βλέπω πια εκείνον τον τροχονόμο της Κηφισίας με το λεβέντικο μουστάκι. Φαντάζομαι πως θα’χει συνταξιοδοτηθεί, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έχει πάρει και σύνταξη.
Βρίσκω επίσης την Πετρούλα. Μια Νύμφη των Ολίγων Υδάτων, που’χει μαζέψει γύρω της μια μικρή λίμνη.

Τιμώ ένα σκουπιδάκι που δεν πρόλαβε να γίνει στοίβα. Ένα δολλάριο που κρατιέται ακόμα στα χαμηλά του. Και το παλιό βιολί του Μιχάλη μου, που ήταν κάποτε πιο μεγάλο απ’ ότι όλος ο κόσμος του. 

Καλημέρα και καλή εβδομάδα.

Monday, September 5, 2016

Ντροπή! Αλλά δεν εκπλήττομαι...

Η απόπειρα κατάσχεσης εις βάρος της Athens Review of Books για λογαριασμό του Ν. Κοτζιά με πρωταγωνιστή της εκτέλεσης τον Ι. Κ. Μαντζουράνη



Παρά τις υποχρεώσεις του ως εκπροσώπου του «κράτους δικαίου» νέου τύπου, ο Ιωάννης Κ. Μαντζουράνης αυτές τις ημέρες έχει να φέρει εις πέρας και μιαν άλλη σημαντική υπόθεση: να προχωρήσει στην αναγκαστική εκτέλεση εις βάρος τηςAthens Review of Books για λογαριασμό του Νίκου Κοτζιά, υπουργού των Εξωτερικών. Μας κοινοποίησε ήδη το «εκτελεστό απόγραφο» της σχετικής δικαστικής απόφασης ζητώντας να του καταβάλουμε λύτρα 18.311,59 ευρώ. Άμεμπτος νομικός, κατόρθωσε να κερδίσει στο Εφετείο Αθηνών τη δίκη που είχε εγείρει ο «εντολέας» του Κοτζιάς. Αρχικά ζητούσε αποζημίωση 250.000 ευρώ, με αφορμή τη δημοσίευση μιας επιστολής στην ARB που τον αξιολογούσε ως «τον πιο ακραίο και φανατικό, σκληρό και αμείλικτο κνίτη της γενιάς μας/του, έναν πραγματικό γκαουλάιτερ του σταλινισμού». Έκτοτε, με μεθοδεύσεις οικείες στο παρελθόν του, ο Κοτζιάς προσπαθεί να φιμώσει την Athens Review of Booksκαι αν είναι δυνατόν να την κλείσει.
Επειδή ο χειριστής της εκτέλεσης Ι. Μαντζουράνης μας κοινοποίησε το «εκτελεστό απόγραφο» κινώντας έτσι τη διαδικασία εκτέλεσης της απόφασης του Εφετείου και μάλιστα λίγες μέρες πριν από τη δίκη στον Άρειο Πάγο επί αναιρέσεώς μας, η AthensReview of Books δηλώνει ότι δεν πρόκειται να υποκύψει: Φυσικά δεν πρόκειται να του δώσουμε ούτε ένα ευρώ, περιμένοντας να δούμε πόσα σκαλιά θα κατέβει ακόμη ο Κοτζιάς έστω και στη δική του κλίμακα αξιών. Ας αποτολμήσει λοιπόν να κλείσει το περιοδικό, για να μη μείνει η παραμικρή αμφιβολία για την πανδήμως γνωστή σταλινικότητά του. Παραμένουμε ψύχραιμοι και περιμένουμε από τον Ι. Μαντζουράνη να προχωρήσει σε κατάσχεση για λογαριασμό του φανατικού υμνητή των καθεστώτων Χόνεκερ και Γιαρουζέλσκι.
Θυμίζουμε εν συντομία για όσους δεν έχουν παρακολουθήσει την υπόθεση ότι:
Οι δικαστές του Εφετείου Αθηνών κ.κ. Ερωτοκρίτου, Φώσκολος και Μπλέτα αποφάσισαν ότι ο Κοτζιάς όχι μόνο δεν υπήρξε φανατικός σταλινικός, αλλά αντιθέτως: «Και ναι μεν απεδείχθη ότι ο ενάγων [: Ν. Κοτζιάς] υπήρξε ιδρυτικό στέλεχος της ΚΝΕ και του ΚΚΕ»[το οποίο ιδρύθηκε το 1924],όμως «ούτε και από τα κείμενά του που επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι προκύπτει ο θαυμασμός του για το εν λόγω απολυταρχικό καθεστώς και η διαφήμισή του».
Τέτοιες εξωφρενικές αποφάνσεις είναι προορισμένες να καταστούν ανέκδοτο. Με δυο λόγια, υπήρξε συνιδρυτής του ΚΚΕ αλλά ούτε καν θαυμαστής των κομμουνιστικών κομμάτων και καθεστώτων! Το ότι είναι λ.χ. συγγραφέας του βιβλίου ακραίας προπαγάνδας «Η Πολωνία κι εμείς» δεν αποδεικνύει τίποτε… Ακόμη κι αν ο ίδιος ομολόγησε δημοσίως προ της δίκης πως «κατ’ εντολήν του κόμματός μου έγραφα ανοησίες»!
Ο υπουργός Εξωτερικών μάλιστα διέπραξε απάτη επί δικαστηρίω μαζί με συκοφαντική μας δυσφήμηση, δηλώνοντας ότι δήθεν κατείχε θέσεις Καθηγητού στα Πανεπιστήμια της Οξφόρδης, του Χάρβαρντ κ.α., και ισχυριζόμενος ότι εμείς λάβαμε ως αντάλλαγμα «σημαντικές κρατικές θέσεις» για να τον πλήξουμε, γιατί είναι αντιμνημονιακός αγωνιστής – ισχυρισμούς τους οποίους οι δικαστές προφανώς βρήκαν απόλυτα φυσιολογικούς. Τις απαντήσεις των παραπάνω πανεπιστημίων που τον διαψεύδουν στείλαμε στους 27 υπουργούς Εξωτερικών της ΕΕ. Την υπόθεση αυτή έφερε στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής η κυρία Ντόρα Μπακογιάννη (βλ. τα πρακτικά στοgoo.gl/Y12E5D).
Κατά της σκανδαλώδους κακοδικίας του Εφετείου ασκήσαμε αναίρεση στον Άρειο Πάγο η οποία έχει προσδιοριστεί να εκδικαστεί στις 24 του προσεχούς Οκτωβρίου. Στους δικαστές στείλαμε εξώδικες προσκλήσεις ζητώντας να μας ζητήσουν συγγνώμη, επιφυλασσόμενοι των λοιπών δικαιωμάτων μας. Υποβάλαμε εναντίον τους αναφορά, για την οποία ο αρμόδιος αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου αποφάνθηκε ότι «δεν υπερέβησαν τα ακραία όρια της λογικής»! (Για περισσότερα βλ. http://athensreviewofbooks.com/?p=2421)
Διεκδικούμε το δικαίωμα στην ελεύθερη έκφραση, αντιστεκόμαστε στο καθεστώς ανελευθερίας του λόγου. Είμαστε υπερήφανοι για την επταετή ιστορία της Athens Review of Books.
Το «εκτελεστό απόγραφο» της ντροπής θα μείνει ανεκτέλεστο και οι δράστες του θα μείνουν στην ιστορία του σκοταδισμού, μιας εκτός ευρωπαϊκού νομικού πολιτισμού «δικαιοσύνης». Το «εκτελεστό απόγραφο» της ντροπής στα χέρια του χειριστή της εκτέλεσης Μαντζουράνη συμβολίζει κάτι περισσότερο, δεδομένων των πανελλήνια γνωστών ανδραγαθιών του στο πλευρό των Κοσκωτά-Κουτσόγιωργα.
Αναδημοσίευση  από το site του The Athens Review of Books, athensreviewofbooks.com

Sunday, September 4, 2016

Εκπομπή του Σαββατόβραδου

Καλησπέρα και καλωσορίσατε σε μία εκτός προγράμματος εδώ στον filoftero όπου, όπως λέει και ο υπίτιτλός μας, συλλέγουμε σκόρπια φύλλα σκέψης. Κι επειδή ακόμα αφήνω το μυαλό μου να μπερδεύεται με άσκοπα πράγματα, τόσο μάλιστα που να θέλω να ανακατευτώ κιόλας με αυτά, να τα ερμηνεύσω, να τα σχολιάσω, και να ξεγελαστώ μάλιστα πως μπορώ ακόμα και να τα επηρρεάσω, λέω να τα σβήσω μεμιάς ξεκινώντας από αυτήν, την αγαπημένη μου Σονάτα για πιάνο, αρ.20, του Μπετόβεν, με τον Άλφρεντ Μπρέντελ.



Τα γεγονότα των τελευταίων ημερών με τις τηλεοπτικές άδειες, αλλά και εκείνα των ερχόμενων στην Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, είναι γεγονότα κενού περιεχομένου. Όσο και εάν προσπαθούν εκείνοι που τα παράγουν (το λέω αυτό διότι από μόνα τους δεν συμβαίνουν) να τα καταστήσουν σημαντικά και να αναγκάσουν τους ευκολόπιστους και ακαλλιέργητους να ενδιαφερθούν, η ίδια η ζωή, ίσως όχι με την ευκολία που θα θέλαμε, τα αποδυναμώνει και τα εξευτελίζει. Ας μη χάσουμε ποτέ λοιπόν αυτήν την διάσταση πραγμάτων. Θα είναι σαν να έχουμε ενδώσει στην φριχτή πλάνη του φασισμού...

Εδώ, ο Myles Kennedy, for whoever dares for real adventure. Take it!..



Πως μπορούν, πες μου, να θέλουν να τοποθετούνται για τα πάντα; Βλέπω, φερ ειπείν τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, έναν από τους πολλούς ανθρώπους που γκρέμισαν μέσα μου την έννοια της εκτίμησης, να στέκεται μπροστά σε μια προτομή, να βγάζει από την τσέπη του ένα χαρτί, και απ' έξω αμέσως μετά να βγάζει ένα λογίδριο γεμάτο από ηθικές παροτρύνσεις προς ένα ορατό αλλά κυρίως αόρατο πλήθος που δεν τον ακούει - ειν' αλλού. Τι είναι αυτό το πράγμα; σκέφτομαι. Ποια ανάγκη καλύπτουν και εξυπηρετούν όλες αυτές οι επιτηδευμένες χαζοτελετές; Κοιτάζω πέρα από τον προτομή, που ακόμα δεν γνωρίζω σε ποιόν ανήκει, και βλέπω έναν ουρανό ορθάνοιχτο σε αλήθειες που δεν έχουν ποτέ ειπωθεί. Νοιώθω αέρα να με αποπλανεί σε έρωτες που δεν χρειάζεται να ανακοινωθούν. Και οσμίζομαι αιθέρια αρώματα να πλημμυρίζουν τη ψυχή μου. Πως είναι δυνατόν, λοιπόν, να στέκομαι εκεί, στην άκρη του γεγονότος, και να κρατώ σημειώσεις απ' τον λόγο του Παυλόπουλου που ήδη μου έχει αποσταλεί σε e-mail με την ένδειξη embargo;



Και μερικά σκόρπια πριν πάμε για ύπνο.

Στην Αγγλία και στην Ουαλλία το πιο δημοφιλές όνομα πιά για αγόρια είναι Μοχάμεντ *** Χιλιάδες πολίτες πήραν τους δρόμους το Σάββατο στη Βρετανία, διαδηλώνοντας ειρηνικά υπέρ της παραμονής της χώρας τους στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Που σημαίνει ότι τα δημοψηφίσματα δεν είναι "ιερά και όσια", και κάθε πολίτης έχει το δικαίωμα να τα αμφισβητήσει. Το "μετά την απομάκρυνση εκ του καταστήματος, ουδέν λάθος αναγνωρίζεται", είναι εφεύρεση της ελλκηνικής παρανόησης ή και άγνοιας του όρου after sales services *** Ο δικτάτορας Πρόεδρος της Ζιμπάμπουε Ρόμπερτ Μουγκάμπε, απαντώντας σε νέες φήμες που τον ήθελαν νεκρό, είπε "πέθανα, πράγματι, αλλά έχω αναστηθεί". Που, εάν είναι αληθές, σημαίνει ότι πράγματι δεν υπάρχει Θεός τότε *** Σε λίγες μέρες επιστρέφω στην κεκαυμένη ζώνη! *** Μη χάσετε την ιταλική ταινία "Που πάω Θεέ μου", που παίζεται σε αρκετούς θερινούς κινηματογράφους. Είναι η ιστορία ενός Ιταλού δημοσίου υπαλλήλου που αρνείται να αποχωρήσει οικειοθελώς, όση αποζημίωση και αν του δίδουν, διότι μεγάλωσε από παιδί με το δόγμα της μονιμότητας μιας κρατικής θέσης. Σπαρακτικό και, όσον αφορά εμάς τους Έλληνες, αυτοβιογραφικό! *** Εδώ σας καληνυχτίζω. Η ώρα είναι κιόλας 1.50. Σε λίγο, ξημερώνει Κυριακή!


Wednesday, August 31, 2016

ΓΙΑΤΙ ΘΑ ΚΑΤΑΠΕΣΕΙ ΑΥΤΗ Η ΑΘΛΙΟΤΗΤΑ

Του Καθηγητή Συνταγματικού Δικαίου κ. Σταύρου Τσακυράκη, για αυτό το απίστευτο τσίρκο των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ που βιώνουμε με τις τηλεοπτικές άδειες. 

"Μου φαίνεται ότι υπάρχει ένα ακαταμάχητο επιχείρημα υπέρ της αντισυνταγματικότητας των 4 αδειών τηλεοπτικών σταθμών. Η τηλεόραση, όπως το ραδιόφωνο και οι εφημερίδες, είναι medium ενημέρωσης και λόγου. Η ελευθερία του λόγου που κατοχυρώνεται στο Σύνταγμα αφορά και τα μέσα έκφρασης του λόγου, απαγορεύει στην κρατική εξουσία να τα περιορίζει. Δεν επιτρέπεται με άλλα λόγια στην κρατική εξουσία να ορίσει ότι 20 μόνο εφημερίδες ή 20 ραδιοφωνικοί σταθμοί ή 4 τηλεοπτικοί σταθμοί επιτρέπονται γιατί αυτόν τον αριθμό σηκώνει η αγορά ή για οποιονδήποτε άλλο λόγο. Η συνταγματική προστασία υπαγορεύει να υπάρχουν τόσες άδειες τηλεοπτικών σταθμών όσες είναι δυνατές τεχνολογικά. Η οικονομική βιωσιμότητα των ΜΜΕ δεν είναι κάτι που αφορά την κρατική εξουσία. Όποιο μεσο δεν τα βγάζει πέρα δεν παίρνει θαλασσοδάνειο, κλείνει. Αφήστε που με την σύγχρονη τεχνολογία είναι βέβαιο ότι σε λίγο καιρό δεν θα έχει νόημα να συζητούμε καν για περιορισμένο αριθμό αδειών. Οι διαθέσιμες συχνότητες θα είναι περισσότερες από τους ενδιαφερόμενους".

Πες'τε τα χρυσόστομε καθηγητά μου, αλλά αυτοί που πρέπει δεν θα σας καταλάβουν. Διότι δεν θέλουν να καταλάβουν. Άλλα σχέδια έχουν κατά νου. Και τα σχέδια αυτά, για εμάς που καταλαβαίνουμε, είναι ακαταλαβίστικα!

Προσθέτω δε, ότι τεράστια συμβολή σε αυτό το άθλιο τσίρκο φέρουν και οι ιδιοκτήτες-εκπρόσωποι των καναλιών, Έλληνες επιχειρηματίες, που δέχτηκαν να συμμετάσχουν σε αυτήν την εξευτελιστική διαδικασία. Το επιχείρημα ότι μέχρι τώρα επικρατούσε ραδιοτηλεοπτικό χάος δεν μπορεί να είναι δικαιολογία για αυτό το πράγμα που βιώνουμε εδώ και λίγες μέρες, και που υποβαθμίζουν τη χώρα στην κατηγορία χοιροστασίου.